Kıdem tazminatına hak kazanabilmek için aynı işverene bağlı olarak en az 1 tam yıl çalışmış olmak gerekir. Ayrıca iş sözleşmesinin işveren tarafından haksız bir nedenle feshedilmesi veya işçi tarafından (maaş ödenmemesi, mobbing, SGK prim eksikliği gibi) haklı bir sebeple feshedilmesi şarttır.

Kural olarak istifa eden işçi kıdem tazminatı alamaz. Ancak kanunda sayılan istisnai "haklı fesih" nedenleriyle ayrılırsanız alabilirsiniz. Örneğin; maaşınızın/mesailerinizin ödenmemesi, primlerinizin eksik yatırılması, sağlık sorunları, zorunlu askerlik, kadın işçiler için evlilik tarihinden itibaren 1 yıl içinde işten ayrılma veya emeklilik şartlarının dolması gibi durumlarda istifa etseniz dahi kıdem tazminatı hakkınız doğar.

İşverenler kıdem ve ihbar tazminatı ödememek için işçiyi istifa dilekçesi (veya anlaşmalı ayrılık/ikale sözleşmesi) imzalamaya zorlayabilir. Haklarınızı eksiksiz aldığınızdan emin olmadan veya bir avukata danışmadan kesinlikle boş kağıda veya matbu istifa dilekçelerine imza atmayın. İrade fesadı (baskı/korkutma) ile alınan istifalar mahkemede iptal edilebilir ancak ispatı zordur.

İşe iade davası açabilmek için iş sözleşmenizin feshedildiğinin size bildirildiği tarihten itibaren 1 ay içerisinde arabulucuya başvurmanız zorunludur. Arabuluculukta anlaşılamazsa, son tutanağın tutulduğu tarihten itibaren 2 hafta içinde İş Mahkemesinde dava açılmalıdır. Bu 1 aylık süre "hak düşürücü" süredir; bir gün bile kaçırırsanız işe iade hakkınızı tamamen kaybedersiniz.

Bu durum SGK prim hırsızlığıdır ve işçi açısından derhal "haklı fesih" sebebidir. İş sözleşmenizi bu sebeple noterden ihtarname çekerek feshedebilir, kıdem tazminatınızı ve gerçek maaşınız üzerinden eksik hesaplanan tüm fazla mesai/izin ücretlerinizi geriye dönük olarak talep edebilirsiniz. Gerçek maaşınızı mahkemede tanık ifadeleri, emsal ücret araştırması ve yazışmalarla ispatlıyoruz.

Mobbingin ispatı hukuken zorlu bir süreçtir. Sürekli yer değiştirme, haksız uyarı ve tutanaklar, hakaret, dışlama veya aşırı iş yükleme gibi eylemleri ispatlamak için; işyeri içi e-posta yazışmaları, WhatsApp mesajları, doktor/psikiyatri raporları ve en önemlisi aynı işyerinde çalışan veya ayrılmış mesai arkadaşlarınızın "tanık" ifadeleri mahkemede delil olarak kullanılır.

Yargıtay kararlarına göre, iş sözleşmesindeki "fazla mesai ücrete dahildir" maddesi yılda en fazla 270 saate kadar (aylık 22.5 saat) olan çalışmalar için geçerlidir. Eğer yılda 270 saati aşan bir fazla çalışmanız varsa veya bu sürelerin dışında resmi tatillerde (UBGT) çalıştırıldıysanız, sözleşmede ne yazarsa yazsın bu ücretlerinizi talep edebilirsiniz.